اصوات ومنادا نوعی شبه جمله هستندشبه جمله چیست؟به واژه هایی می گویند که فعل ندارندولی مفهوم یک جمله را بیان می کنند.نواع شبه جمله
1-نداو منادا مثال:ای خدا - پروردگارا
2- اصوات:واژه هایی که برای بیان حا لت های عاطفی گوینده به کار
می رودمثال:افسوس- احسنت-آفرین دریغ-آه -آخ-سلام-به به-وه و......
3-عبا رت های کو تاه بدون فعل مثال:خدا حافظ -صبح بخیر -ایست و....
نکته:هر شبه جمله در شمارش جمله ها یک جمله کامل به حساب می آید.
( شمارش تعداد جمله های یک عبارت یابیت )
1-در عبارت هر چه فعل وجود دارد یک جمله است.
2-فعل های حذف شده همه یک جمله هستند.
مثال: آیا شما پول دارید ؟بله (این عبارت دو جمله است)
کلمه بله یک جمله است که فعل آن حذف شده است.وکامل آن این گونه است ( بله پول دارم.)
3-ندا و منا دا یک جمله است.
4-اصوات یک جمله محسوب می شوند.(آه- وای- آخ- آفرین و...)
به گروهی از کلمات می گویند که مانند جمله به تنهایی معنی مستقلّی دارند که معمولا برای بیان حالات عاطفی و احساسات بیان می شوند: «هان، آه، وای، آی، به به، ای کاش، الهی، آفرین، به نام خدا، افسوس، شگفتا، مبادا، ساکت، به چشم، بله، استغفرالله، مرگ، آمین، درود و… . » مثال: هان(آگاه باش)، شگفتا(عجیب است)، مبادا(این کار را انجام نده)، آفرین(تو را تحسین می کنم )
برای بیان حالات روحی و درونی چون شادی، تعجب، درد، افسوس و مانند آن ها از کلماتی همچون به، وه، آه، آوخ و جزء آن ها استفاده می شود که به آن شبه جمله یا صوت می گویند.
اقسام شبه جمله:مثال
شبه جمله امید و آرزو و دعا: کاش، ای کاش، الهی، ان شاء الله
شبه جمله تحسین و تشویق: خوب، آفرین، مرحبا، به به، بارک الله
شبه جمله درد و تاسف: آه، واویلا، وای، دریغ، فریاد
شبه جمله تعجب: به، وه، اوه، عجب، شگفتا
شبه جمله تنبیه و تحذیر: امان، مبادا، زنهار
شبه جمله امر، یا الله، بسم الله، خاموش، خفه
شبه جمله احترام و قبول: چشم، قربان، ای بچشم
شبه جمله جواب و تصدیق: بله، آری، البته، ای، ای والله
کاربرد شبه جمله:
1- جانشین جمله است و همراه حرف اضافه به کار می رود و متمم می گیرد:
مرحبا به این فکر و ادراک
2- جانشین جمله پایه است و همراه حرف ربط می آید و جمله پیرو می گیرد:
افسوس که افسانه سرایان همه خفتند!
ای کاش که هر روز شما را می دیدم!
3- بی همراهی حرف اضافه و حرف ربط به کار می رود و حکم جمله مستقل دارد:
بارک الله! به شما تبریک می گویم.
آفرین! خوب نوشته ای
4- بی همراهی حرف اضافه و حرف ربط به کار می رود و نقش قیدی پیدا می کند:
علم و آزادگی و حُسن و جوانی و هنر عجبا هیچ نیرزد که بی سیم و زرم!
5- بی همراهی حرف اضافه و حرف ربط در جایگاه مسند:
خوشا شیراز و وضع بی مثالش خداوندا، نگه دار از زوالش.
وین نغمه محبت بعد از من و تو ماند